Tag Archives: armoede

Nuutste Ekonomiese Navorsing – Die ekonomiese stelsel van Apartheid

EOAwbTwintig jaar na die einde van die apartheidstelsel kan daar geen twyfel wees nie dat sy nalatenskap aanhou om die Suid-Afrikaanse samelewing te affekteer. Inderdaad, politici noem gereeld dat die ruimtelike patrone van apartheid aanhou om in ons dorpe en stede uitgespeel te word, en dat die kultuur van geweld wat tans in Suid-Afrika voorkom sy wortels in die verlede het.

Akademiese navorsing bevestig ook dat dit die geval is, met armoede onder die swart bevolking steeds baie hoog, terwyl daar ook ʼn algemene traagheid is in die standaard van opleiding. Werkloosheid onder die swart bevolking is ook steeds ʼn probleem, en daar bly ʼn element van wantroue en nie-samewerking. Lees voort

Ongelykheid en “lui arm mense”

Met die wêreld se beleidmakers en sakeleiers wat hierdie week in Davos saamtrek word daar onderandere op die ongelyke verdeling van inkomste en welvaart gefokus. Byvoorbeeld het Oxfam ‘n verslag uitgebring wat aandui dat ongeveer die helfte van die wêreld se welvaart deur 1% van die wêreld se mense besit word. Vanoggend was dit ook die onderwerp waaroor luisteraars op RSG saamgepraat het en Kobus Bester het met Prof Raymond Parsons gesels.

Prof Parons het natuurlik ‘n klomp sinvolle goed gesê oor ongelykheid, oor Piketty se boek Capital in the 21st Century en oor hoe Suid-Afrika die Nasionale Ontwikkelingsplan moet implimenteer om ongelykheid aan te spreek. (Sien ook ‘n weblog van 2014 hier).

Dit is egter die luisteraars se sms boodskappe wat my ontstel en bekommer het en hierdie vinnige weblog noodsaak. Die strekking van talle van die boodskappe was dat arme mense moet ophou klae oor ongelykheid en dat hulle arm is omdat hulle lui is om te werk. Dit is belangrik om sulke sienings aan te vat. Mens kan begin deur net na die syfers te kyk. In Suid-Afrika is die mediaan maandelikse salaris van ‘n rekenmeester met 5 jaar ervaring ongeveer R42000 – dit is 14 keer meer as die skoonmaker in sy kantoor wat R3000 per maand verdien. Hier is groter vraagstukke ter sprake as luiheid.

ongelykheidDaar is baie hieroor geskryf, spesifiek na aanleiding van Piketty se boek, Capital. The Economist het ‘n lekker bondige verduideliking van waaroor dit gaan en ek haal graag aan:

Mr Piketty derives a grand theory of capital and inequality. As a general rule wealth grows faster than economic output, he explains, a concept he captures in the expression r > g (where r is the rate of return to wealth and g is the economic growth rate). Other things being equal, faster economic growth will diminish the importance of wealth in a society, whereas slower growth will increase it. But there are no natural forces pushing against the steady concentration of wealth. Only a burst of rapid growth (from technological progress or rising population) or government intervention can be counted on to keep economies from returning to the “patrimonial capitalism” that worried Karl Marx.

Die infografieka wys ook mooi hoe die inkomste van die rykste 10% in verskillende lande hoog was, bietjie afgeneem het en onlangs weer toeneem.

Moet nou nie dink dat ek maak nou hier ‘n argument vir rewolusie, of ‘n wêreldwye belasting op die superrykes nie. Progressiewe belastingstelsels het ‘n plek en sosiale veiligheidsnette is belangrik, maar die groot uitdaging is om ekonomiese groei meer inklusief te maak. Prof Frederick Fourie verduidelik dat ekonomiese groei in Suid-Afrika nie inklusief is nie – wanneer die ekonomie groei trek die eienaars van kapitaal en opgeleide menselike kapitaal die voordeel daarvan. Ricardo Hausmann verduidelik dat die oplossing is om mense te laat inskakel by netwerke wat hulle produktief maak.

Wat dink jy? Is ongelykheid ‘n probleem? Hoe kan ons dit aanspreek?

Ek dink hierdie gaan ‘n belangrike onderwerp wees vir nog baie Grensnut weblogs.

Opdatering: Verlede week het NPR se Planet Monet blog ‘n interessante artikel gehad. Hulle het gevra hovel meer of minder geld mense in die VSA sou hê as die inkomsteverdeling dieselfde gebly het as in 1979. Daar is ‘n treffende grafiek wat wys met hoeveel die rykste 1% se inkomste sou moes afneem. Kyk gerus.